Leeswijzer
U zult als lezer in deze notitie informatie aantreffen die in het verlengde ligt van de nota “Opgroeien in balans” over het integraal jeugdbeleid 2005 – 2010. Dat is niet geheel toevallig. De Vensterschool maakt onderdeel uit van het integraal jeugdbeleid in de stad Groningen. Echter gezien het belang dat de stad hecht aan de Vensterschool, en doordat de keuzes voor de toekomst mede een uitkomst vormen van een uitgebreid evaluatieproces, wil het College in een aparte notitie de toekomst van de Vensterschool voor de komende jaren bespreken.
In hoofdstuk 1 wordt de relatie gelegd met het integraal jeugdbeleid. Hoofdstuk 2 geeft een korte weerslag van de uitkomsten van het evaluatieonderzoek en legt de relatie met de agenda voor de toekomst. De inhoudelijke ontwikkelingen die het College voorstaat worden beschreven in hoofdstuk 3. Voor de beschrijving van de organisatieontwikkeling in hoofdstuk 4 geldt als uitgangspunt dat de projectorganisatie Vensterschool overgaat naar een reguliere organisatie, met behoud van de positieve elementen van de huidige organisatie van de Vensterschool. Er worden hierin keuzes voorgelegd voor de organisatie en de besturingsbalans. In hoofdstuk 5 worden de financiële afwegingen aangegeven. De financiële eindafweging wordt echter gemaakt binnen het totaal perspectief van Integraal Jeugdbeleid.

Vooraf
En hoe gáat het nou met Gerda en Charlotte1 wordt mij nog wel eens gevraagd. Voor diegenen die de start van de Vensterschool hebben meegemaakt zijn deze meiden een gevleugeld begrip. Hoe het Gerda en Charlotte precies is vergaan, kan ik helaas niet achterhalen. Dat komt omdat wij de jongens en meisjes na het basisonderwijs niet stelselmatig blijven volgen.

Maar hoe gaat het met de Gerda’s en Charlotte’s van nú?

In ieder geval kunnen we constateren dat de CITO scores van deze meiden op het landelijk gemiddelde liggen. We zien dat de prestaties (cognitief en sociaal-emotioneel) van Gerda gemiddeld lager uitvallen dan die van Charlotte, echter deze groeien wel steeds dichter naar elkaar toe.

Gerda en Charlotte hebben beiden meer ontwikkelingskansen gekregen via de Vensterschool, doordat zij beiden binnen- en buitenschools (laagdrempelig) aan allerlei activiteiten en programma’s hebben kunnen deelnemen. Gerda zit bijvoorbeeld in het Z-team (zwervuilteam), waarbij ze een positieve bijdrage levert aan de sociale cohesie, veel complimentjes krijgt van de buurtbewoners, leert dat vuil op straat niet hoort en aan zelfvertrouwen wint doordat ze iedere week deze klus klaart tegen een kleine vergoeding (€ 2.50). Charlotte en Gerda zitten beiden bij het kinderpersbureau, die wekelijks een pagina in de wijkkrant vult. Bezig met taal, veel lol en voldoening. Via de Vensterschool is de moeder van Gerda een cursus leidster Tussen-de-middag opvang gaan volgen. Inmiddels heeft ze de smaak te pakken en gaat ze door voor een verkorte SPW 3 opleiding. De gehele familie is trots op haar.

Dit zijn een paar grepen uit het leven van Gerda en Charlotte. We hebben voorbeelden uit de huidige praktijk gebruikt. U kunt natuurlijk nog altijd het beste zélf op een Gerda en Charlotte afstappen en vragen hoe het gaat.

Hoofdstuk 1 Inleiding en relatie met het integraal jeugdbeleid
September jl. is de nota “Evaluatie Vensterscholen” uitgekomen. Daarin werd aangekondigd dat er een notitie over de toekomst van de Vensterscholen zou volgen. De toekomst van de Vensterscholen heeft alles te maken met de toekomst van het integraal jeugdbeleid. Het is dan ook niet geheel toevallig dat de nota Integraal Jeugdbeleid en de nota over de toekomst van de Vensterschool in samenhang zijn ontwikkeld. Toch willen we in een aparte nota aandacht besteden aan enkele specifieke Vensterschoolonderwerpen. Specifiek voor de Vensterschool geldt de relatie met het evaluatieonderzoek en de organisatieontwikkeling. Voor het laatste geldt dat we op zoek zijn gegaan naar een vorm ter opvolging van de eindige projectvorm. Dit om het punt te markeren waarop de Vensterschool een “structurele voorziening” wordt.

De Vensterschool beschouwen wij als een samenwerkingsverband in de wijk om een verbinding te kunnen leggen tussen de drie leefwerelden waarbinnen onze kinderen opgroeien en zich ontwikkelen - thuis, school en de vrije (speel)tijd. Het biedt de kinderen en hun ouders een programmering in de directe leef- en schoolomgeving voor ontwikkelingsstimulering, opvoedingsondersteuning en maatschappelijke participatie. Minder zichtbaar voor ouders en kinderen, maar niet minder relevant, creëren we de voorwaarden waardoor kinderen zich beter kunnen ontwikkelen, zoals een doorgaande lijn op een dag en longitudinaal, een sluitend zorgsysteem, en het bevorderen van de sociale cohesie. Als randvoorwaarde voor het succes van de Vensterschool geldt de inzet en de mate van samenwerking tussen de partners in de wijk.

De Vensterschool heet school, omdat de school nog steeds een sleutelfunctie heeft bij het krijgen van kansen in de samenleving. Maar de Vensterschool heet ook school omdat de school de plek is waar iedereen langs komt (er bestaat immers leerplicht), vaak zelfs twee keer in zijn of haar leven. Eerst als leerling en later vaak nog als ouder. De Vensterschool is echter meer dan alleen maar een school waar onderwijs wordt gegeven. De Vensterschool is een voorziening voor integraal jeugdbeleid van 0 tot 15 jarigen gericht op onderwijs en opvoeding.

Wij vinden dat de Vensterschool de infrastructuur biedt voor het gemeentelijk jeugdbeleid in de wijk voor de 0 tot 15 jarigen en hun ouders. Veel van de maatregelen van beleid zijn in de afgelopen jaren binnen de Vensterschool gerealiseerd. De activiteiten en projecten die zijn uitgevoerd in de Vensterscholen hebben een duidelijk sectoroverstijgend karakter en worden in samenhang uitgevoerd. Daarmee zijn de Vensterscholen het meest duidelijke en aansprekende voorbeeld van een geslaagde integrale inzet van ons jeugdbeleid. Daarnaast zijn veel initiatieven en signalen van gewenste ontwikkelingen via de Vensterschool bij de gemeente ´binnen gekomen´ en waar mogelijk vertaald in beleid. Deze wisselwerking tussen gemeentelijk beleid en uitvoerende instellingen binnen de Vensterscholen heeft een grote meerwaarde voor het realiseren van het beleid.

Vanuit het Integraal Jeugdbeleid is de Vensterschool ontwikkeld als een succesvol breedte- diepte instrument. Met de breedtestrategie willen we in de stad een aanbod realiseren dat voor alle jeugdigen beschikbaar is. Hiervoor hebben we goede basisvoorzieningen nodig. Het gaat hier bijvoorbeeld om goede scholen en een breed aanbod aan sport en culturele voorzieningen. Op het moment dat het nodig is kiezen we voor een dieptestrategie. Daarbij gaat het om een specifieke aanpak voor een bepaalde categorie kinderen en jongeren die extra ondersteuning nodig heeft. Voorbeelden hiervan zijn het kansenbeleid, jeugd- en jongerenwerk, en een sluitende aanpak voor jongeren zonder startkwalificatie in een situatie tussen school en werk.
De ervaring met het Integraal Jeugdbeleid van de afgelopen jaren leert ons dat (zoals verondersteld) de breedtestrategie uiteindelijk ook ten goede komt aan het verkleinen van onderwijsachterstanden en het vergroten van ontwikkelingskansen van kinderen en jongeren. Door de breedtestrategie kan een aanpak die binnen de dieptestrategie uitgevoerd wordt ´landen´. (zie ook rapport ´Kijken door het Venster´).

In de nota “Opgroeien in de stad” zijn een aantal doelen opgenomen ten aanzien van de Vensterschool: uitbreiding Vensterscholen, deelname van 12 tot 15 jarigen en zorg. We zullen hieronder kort noemen welke resultaten we op deze terreinen hebben behaald: Er zijn momenteel 10 Vensterscholen gerealiseerd. Hiermee zijn we behoorlijk gegroeid in de richting van onze doelstelling, namelijk: in iedere wijk een Vensterschool. De doelstelling om 50% van de 12 tot 15 jarigen bij de Vensterschool te betrekken is niet gerealiseerd. Wel nemen een aantal scholen voor voortgezet onderwijs deel aan de plangroepen, cq werkgroepen. In het kader van leerlingenzorg op de Vensterscholen hebben wij een nota op het gebied van zorgstructuren in en rondom scholen vastgesteld die het gehele basisonderwijs betreft. De voorstellen die hierin gedaan worden komen mede voort uit innovaties rondom zorgafstemming die in verschillende Vensterscholen hebben plaats gevonden.

Het volledige document is via onderstaande link te downloaden.

Gemeente Groningen
15-09-2005

Download: Opgroeien met de Vensterschool 2005-2010 (344 kB)