Met de verlengde schooldag, mentoring en LeerWerkTrajecten zorgt de vmbo-afdeling van scholengemeenschap Erasmus in Almelo dat achterstandsleerlingen meer kansen hebben volop deel te nemen aan het maatschappelijk leven.
Imago
Het fusieproces dat leidde tot scholengemeenschap Erasmus verliep niet gemakkelijk. Een categorale mavo, een lhno, een internationale Schakelklas – er kwamen verschillende culturen bij elkaar en het imago van de school had er onder te lijden. Inmiddels zijn deze perikelen achter de rug. ‘We hebben erg moeten opboksen tegen de teneur van ‘het wordt een zwarte school met steeds moeilijker kinderen’, zegt rector Dick de Jong. ‘Maar het percentage aan allochtone leerlingen daalt en dat komt door toenemende instroom van autochtone kinderen. Vooral op de mavo-afdeling van het vmbo komen ook kinderen van hoger opgeleide ouders af.’
LeerWerkTraject
Eén van de activiteiten die het Erasmus heeft opgezet is het LeerWerkTraject voor leerlingen die geen zitvlees hebben, zoals locatiedirecteur Bertus Satink het verwoordt. ‘Deze kinderen vallen eigenlijk tussen de wal en het schip: te goed voor praktijkschool, en net te slecht voor leerwegondersteunend onderwijs. Dus daar hebben we individuele trajecten van gemaakt. Ze krijgen een map met opdrachten, in die map gaan ook de resultaten van de toetsen, en ze kunnen zelf hun werk indelen. Ze gaan op stage in het derde jaar en in het vierde jaar nog eens, daarna stromen ze door naar het mbo.’ Met het ROC, dat de vervolgopleiding aanbiedt, is de leerstof afgestemd, waardoor een doorgaande leerlijn ontstaat. Leraren van Erasmus gaan mee met de leerlingen om zich op de ROC-opleidingen te oriënteren. De leerlingen die deelnemen aan het LeerWerkTraject krijgen naast de vakgerichte lessen in ieder geval les in Nederlands, ict en sociale vaardigheden. Ook de stage is voor een deel bedoeld om sociale vaardigheden te oefenen. Ongeveer vijftig leerlingen nemen deel aan het traject.
Verlengde schooldag
‘Veel kinderen houden niet van school, je moet er allemaal nare dingen doen en er zijn nare leraren. Daarom willen we ook andere dingen doen met de leerlingen’, zegt Erik van der Wal, de coördinator van de verlengde schooldag. Op de vrijdagmiddag, en vanaf najaar 2003 ook op andere middagen in de week, kunnen leerlingen deelnemen aan allerlei buitenschoolse activiteiten, zoals paardrijden, taarten bakken en basketballen. ‘We hebben een activiteitenbegeleider aangetrokken om de verlengde schooldag te coördineren. De leerlingen bepalen zelf wat er gebeurt, we houden en enquête waar een wensenlijstje uitkomt. Het wordt professioneel georganiseerd. Voor basketbal bijvoorbeeld huren we een professionele basketballer in en we organiseren een 𠆌linic’.’ Een activiteit duurt zes weken. Aan het eind van die periode moeten de leerlingen wel vaardig zijn geworden in de activiteit, en dat laten zien door bijvoorbeeld een toernooi organiseren. Van der Wal: ‘Daarin leren ze dan ook samenwerken, plannen, enzovoort. Ook leren ze op deze manier afspraken na te komen. Wat begonnen is moet worden afgemaakt. Als het je achteraf niet bevalt, dan moet je de volgende keer iets anders kiezen. Maar je niet halverwege afhaken, dat kan niet, ten slotte hou je een plaats bezet.’
Ongeveer twintig docenten zijn gefaciliteerd om de workshops te begeleiden of aanwezig te zijn terwijl een professional de workshop geeft, zoals bijvoorbeeld met breakdance en paardrijden. Het gaat om activiteiten die doorgaans niet binnen het bereik van achterstandkinderen liggen. Van der Wal: ‘Inmiddels zijn er dus kinderen uit die wijken die op paardrijden zitten.’
Kinderen die met plezier naar dit soort activiteiten gaan, aan ook met meer plezier naar de lessen, is de ervaring op Erasmus. Of de verlengde schooldag in deze vorm kan worden gecontinueerd, als de onderwijskansenperiode is afgelopen, staat nog niet vast.
Mentoring
Leerlingen van het Erasmus kunnen huiswerkbegeleiding krijgen van studenten van het ROC in Almelo. Het gaat meestal om studenten die zelf ook op het Erasmus hebben gezeten. Het project wordt zelfs gecoördineerd door een oud-leerling van het Erasmus, inmiddels is zij docent aan het ROC. De ‘student-mentoren’ worden geselecteerd en begeleid door de ROC-coördinatoren. Het is niet de bedoeling dat er andere ondersteuning wordt gegeven dan op huiswerkgebied, ook het ontstaan van vriendschappen wordt niet aangemoedigd. De studenten verbinden zich voor een schooljaar, waarin zij verschillende leerlingen ‘onder hun hoede’ krijgen. Maar als de eigen studie van de studenten eronder lijdt, wordt er onmiddellijk vervanging gezocht.
