Leerlingen die 'het niet meer zien zitten' in het voortgezet onderwijs en na een periode van veel spijbelen, terechtwijzingen, sancties en opnieuw beginnen op een andere school, uiteindelijk alleen nog maar op straat rondhangen en achttien worden zonder diploma en dus met weinig kans op een baan. Dat moet onmogelijk worden.

"Elke leerplichtige leerling die niet naar school gaat, wordt gemeld bij de gemeente waar hij of zij staat ingeschreven," legt José Joosen, trajectbegeleider/casemanager in de gemeente Middelburg, uit. "Inmiddels zijn scholen zelfs verplicht om voortijdige schoolverlaters tot 23 jaar te melden, als deze niet in het bezit zijn van een startkwalificatie." Ze schat dat het probleem op Walcheren vergelijkbaar is met dat van de grote steden in Nederland. Dagelijks heeft zij intensief contact met jongeren die in de problemen zijn geraakt.

Aan de gedragsproblemen, waardoor deze kinderen het moeilijk hebben op school, blijken in de meeste gevallen oorzaken in de privé-sfeer ten grondslag te liggen. Door de aandacht die ze krijgen van een trajectbegeleider/casemanager, ontstaat in veel gevallen een vertrouwensband, waardoor de weg naar een diploma weer wat gemakkelijker wordt. Want zonder HAVO- of MBO-diploma op niveau 2 ( de zgn. startkwalificatie) is de kans op geschoold werk miniem.” "Als je op huisbezoek gaat, merk je dat de problemen vaak in de financiële sfeer liggen. Ouders willen graag met ons meewerken, de sfeer is vaak goed, maar we weten allemaal hoe belangrijk kleding is als je puber bent.

Als ouders er niet meer uitkomen en zelfs het schoolgeld of de werkset niet kunnen betalen, bestaan er mogelijkheden als de Stichting Leergeld, om een financiële regeling te treffen. Intussen blijven wij de jongere begeleiden en de ontwikkelingen volgen. Inmiddels zijn er zo'n 500 leerlingen aangemeld en - afhankelijk van de problematiek - meer of minder intensief begeleid." José doet dat sinds 1999, in een team van trajectbegeleiders/casemanagers en een leerplichtambtenaar, in samenwerking met de school en vele instanties, zoals bureau Jeugdzorg, Emergis, 'Het Traject' en de Kettingkas (via het AZZ), Mee en het CWI.

"Ons uiteindelijk doel is door preventief te werken vanaf het moment dat een leerling wordt aangemeld bij de Regionale Meld- en Coördinatiefunctie (RMC), de kansen van risicojongeren te verbeteren," zegt ze. "Het net wordt steeds strakker aangehaald.Via de informatie die we krijgen van IB-ers van basisscholen - o.a. over schoolverzuim - kunnen we straks de problemen nóg eerder zien aankomen. De ouders meer betrekken bij de school, dat werkt, al zijn de problemen nóg zo groot! Ik zie het elke dag."

Redactie Onderwijsachterstanden.nl
28-06-2004